Жаңа Конституция – Ұлы Дала елін жаңа биікке жетелейтін негізгі жол
Жаңа Конституция – Ұлы Дала елін жаңа биікке жетелейтін негізгі жол
2026 жылғы 4 ақпанда Астана қаласында офлайн жəне онлайн форматта Қазақстанның «БАЙТАҚ» жасылдар партиясының Төрағасы А. Əміртаевтың төрағалығымен партияның Саяси кеңесінің кеңейтілген пленарлық отырысы өтті. Іс-шараға партия филиалдарының жетекшілері, мəслихат депутаттары, сарапшылар жəне белгілі қоғам қайраткерлері қатысып, Қазақстан Республикасы Конституциясының жаңа жобасы талқыланды. Талқылау барысында мемлекеттің институционалдық дамуы, адам құқықтарының басымдығы, қоршаған ортаны қорғау, экологиялық қауіпсіздік жəне «жасыл» экономиканы стратегиялық дамыту мəселелеріне ерекше назар аударылды.
Өз баяндамасында Азаматхан Əміртаев Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың бастамасымен жүзеге асырылып жатқан конституциялық реформаның саяси алғышарттарына тоқталып, оның заң шығару үдерісінің тиімділігін арттыруға, билік органдарының дербес əрі нақты жауапкершілігін күшейтуге жəне мемлекеттік басқару жүйесінің орнықтылығын нығайтуға бағытталғанын атап өтті. Сондай-ақ Конституциялық реформа жөніндегі комиссия жұмысының кең қоғамдық қатысумен өтіп жатқаны, e-Otinish платформасы арқылы мыңнан астам ұсыныс түскені айтылды.
Партия Төрағасы жаңа Конституция жобасында экология мен адам денсаулығы арасындағы байланыстың тұңғыш рет негізгі заң деңгейінде айқын əрі күшейтілген түрде бекітіліп отырғанын ерекше атап өтті. Оның айтуынша, таза ауа, таза су жəне қауіпсіз қоршаған орта азаматтардың өмір сапасын айқындайтын басты факторлар болып табылады жəне мемлекеттің болашақ ұрпақ алдындағы тікелей жауапкершілігі болуы тиіс. Осыған байланысты «БАЙТАҚ» партиясы Конституцияның 8-бабында «Экология жəне адам денсаулығы» ұғымын мемлекеттің базалық құндылығы ретінде жеке тармақпен бекітуді ұсынды.
Кеңейтілген отырыс барысында партияның Атқарушы хатшысы Бекберген Керей «Конституция: экология мен даму арасындағы тепе-теңдік» тақырыбында баяндама жасап, жаңа Конституция экологияны мемлекеттік саясаттың жекелеген бағыты ретінде емес, қоғамдық дамудың құндылықтық негізі ретінде айқындайтынын атап өтті. Алматы қалалық филиалының төрағасы Алма Қарашқызы «Адамға бағдарланған мемлекет моделі» тақырыбындағы сөзінде жаңа Конституция жобасында адам, оның өмірі, құқықтары мен бостандықтары мемлекеттің ең жоғары құндылығы ретінде бекітілгенін атап өтті. Ал партия Төрағасының кеңесшісі Мұрат Ташибаев «Қазақстандағы конституциялық реформаның халықаралық-құқықтық аспектілері» тақырыбында баяндама жасап, жаңа Конституцияны қабылдау Қазақстан халқының өзін-өзі анықтау құқығын жүзеге асырудың заңды нысаны екенін айтты. Сонымен қатар, конституциялық реформаның халықаралық міндеттемелерді орындауға, адам құқықтарын қорғау тетіктерін күшейтуге, сот жүйесінің тəуелсіздігін нығайтуға жəне азаматтардың мемлекеттік басқаруға қатысуын кеңейтуге бағытталғаны атап өтілді.
Саяси кеңес мүшесі, жас тарихшы Шыңғыс Үсенқұл жастар атынан сөз сөйлеп, Конституция жобасында Ұлы Даланың мыңжылдық мемлекеттілік дəстүріне сілтеме жасалуының маңызын атап өтті. Оның айтуынша, «Ұлы Дала» ұғымы Еуразия кеңістігінде қалыптасқан мемлекеттілік, құқықтық жүйе жəне саяси мəдениеттің тарихи сабақтастығын білдіреді.
Бастауыш партия ұйымының басшысы Сергей Качанов Қазақстан Республикасы Конституциясының жаңа жобасын толық қолдайтынын білдіріп, партия тарапынан өңірлік жəне бастауыш деңгейде түсіндіру жəне ақпараттық жұмыстарды жүйелі түрде жүргізуге дайын екенін, азаматтарды қоғамдық талқылауға белсенді тартудың маңызын атап өтті.
